در قسمت چهارم از مجموعه گفت و گوهای کند و کاو (تاریخ شفاهی بازیگران معدن و صنایع معدنی ایران) علیاصغر پورمند، بنیان گذار شرکت مادر تخصصی توسعه معادن و صنایع معدنی خاورمیانه (میدکو) مسائل مهمی از خاطرات دوران کودکی تا تجربیات دوران حرفهای خود به خصوص سالیان مدیریت در مسئولیتهای دولتی و خصوصی و ایده شکلگیری هلدینگ میدکو بازگو نموده است.
علی اصغر پورمند (مدیرعامل سابق میدکو) در گفتگوی ویژه عیدانه معدن شو:
مهمترین اتفاق برای بنده در سال ۱۴۰۳، خروج از میدکو و تحویل آن به نسل دوم بود و آنهم یک تصمیم فرآیندی بود و تحت فشار انجام نشد.
به جانشین پروری اعتقاد دارم و از ۱۴ سال پیش فرآیند آن را (در میدکو) شروع کردم.
تلاش من همواره بر این بوده است که فضایی فراهم کنم که نسلهای بعدی بتوانند مدیریت کنند.
مدیریت مجموعه ای از سعی و خطاهاست و مدیری موفق است که برآیندش مثبت باشد.
اگر می توانستم به گذشته برگردم، برخی از تصمیمات در میدکو را تغییر می دادم.
الزام وزارت صمت (مبنی بر فعال کردن معادن زغال سنگ منطقه) موجب شد تا تولید فولاد در زرند به روش کوره بلند باشد.
اگر سیاست های مربوط به گاز، برای زغالسنگ هم پیاده شود، قطعا تولیدکنندگان فولاد به روش کوره بلند مسئله ای نخواهند داشت.
عمر کوتاه مدیریت در صنایع معدنی ایران ناشی از این است که این موضوع تبدیل به حرفه نشده بلکه حق و امتیاز تلقی می شود.
در مدیریتهای دولتی (حداقل در ۴ سالی که با یک وزیر است) انتظار می رود ثبات مدیریتی بیشتری وجود داشته باشد.
در حوزه کسب و کار همواره با فرصت ها و تهدیدهای مختلف مواجه هستیم و مهم آن است که بتوانیم شرایط را به درستی مدیریت کنیم.
بزرگترین تهدیدهای پیش روی صنایع معدنی ایران شامل ضعف دانش، اکتشافات، ماشین آلات (در بخش استخراج) و بازار پول می شود.
از دغدغه های اصلی من، ایجاد شغل پایدار است.
به دلیل اینکه بر نسل دوم میدکو سایه نیندازم، به طور کلی با این مجموعه قطع همکاری کرده ام.
اقدامات بعد از خروج از میدکو، استفاده از ۱۷ سال تجربه و پیاده کردن طرح ۱۷۰۰ است…
در بخشی از گفتگو از آقای دکتر پورمند خواسته شد تا احساس شان را در قالب یک کلمه/جمله کوتاه در رابطه با آقایان جعفر سرقینی، مهدی کرباسیان، محمد اتابک، دکتر قاسمی، شرکت ملی مس، میدکو و … بیان کنند.
بخش اول:
بخش دوم:
تنها سخنران حوزه معدن و صنایع معدنی در دیدار تولیدکنندگان و فعالان اقتصادی با رهبر انقلاب


در روز سه شنبه مورخ ۱۰ بهمن ۱۴۰۲ آقای علیاصغر پورمند به عنوان مدیرعامل هولدینگ میدکو (تولیدکننده و فعال حوزه صنایع معدنی) در جمع هزاران تن از تولیدکنندگان و فعالان اقتصادی در دیدار رهبری به ارائه نقطه نظرات تخصصی خود در این حوزه پرداختند.
اشاره به آمارهای معدنی
دکتر پورمند در ابتدا گفت: سهم بخش معدن در تولید ناخالص ایران ۵ درصد و در ارزش بازار بورس ایران ۲۶ درصد است. میزان سرمایهگذاری انجام شده در کشور حدود ۳۰ میلیارد دلار بوده که البته عمدتا مربوط به بعد از انقلاب می باشد.
وی در خصوص تولیدات معدنی در ایران افزود: تولیدات عمده ایران عبارتند از ۳۰ میلیون تن فولاد، بالغ بر ۳۰۰ هزار تن مس کاتد، ۵۰۰ هزار تن آلومینیوم و ۶۰ میلیون تن سیمان میباشد، همچنین ذخایر معدنی کشف شده حدودا ۷۰ میلیارد تن بوده که البته ۷۰ درصد مربوط به مصالح ساختمانی است.
ایشان در ادامه تصریح کرد: در زمینه شاخص اکتشافات یعنی مقدار حفاریهای اکتشافی در ایران و در طی تاریخ اکتشافی حدودا ۵ میلیون متر حفاری با عمق متوسط ۵۰۰ متر انجام شده است. این در حالی است ۵ کشور معدنی دنیا که ۸۰ درصد ذخایر معدنی را در اختیار دارند، سالانه هر یک به مقدار ۶ میلیون متر و تا عمق ۴ کیلیومتر حفاری اکتشافی انجام میدهند.
تشریح شرکت میدکو
مدیر عامل میدکو در ادامه گفت: میدکو مصداق عملی و عینی اقتصاد مقاومتی با تکیه بر مولفههای خصوصی سازی، دانش محوری، جلوگیری از خام فروشی و مردمی نمودن اقتصاد می باشد. مدت تاسیس این شرکت ۱۶ سال بوده به صورت هلدینگ سهامی عام، صد در صد خصوصی و پذیرفته شده در بازار بورس ایران با یک و نیم میلیون سهامدار میباشد.
آقای پورمند در ادامه اضافه کرد: در مدت ۱۶ سال، ۱۴۳ کارخانه بزرگ و معادن مربوطه در میدکو ، ایده پردازی، طراحی، برنامه ریزی، اجرا، راه اندازی و عمدتا به بهره برداری رسیده است. سه محصول اصلی شرکت عبارتند از فولاد، مس کاتد و منیزیم که به صورت یکپارچه از معدن تا محصول نهایی را در اختیار داشته و حدود ۵ هزار کسب و کار کوچک و متوسط با این شرکت همکاری دارند.
نایب رئیس هیأت مدیره شرکت میدکو در خصوص حجم سرمایهگذاریها در این شرکت نیز گفت: میزان سرمایهگذاری انجام شده با تامین منابع مالی از طریق منابع مالی خارجی و همچنین داخلی مبلغ ۱۳۰ هزار میلیارد تومان است و در حال حاضر ۲۵ هزار نفر به صورت مستقیم و ۵۰۰ هزار نفر به صورت غیرمستقیم در میدکو اشتغال پیدا کرده اند. میانگین سنی پرسنل ۳۵ سال بوده و ۹۷ درصد آنها بومی مناطقی هستند که پروژهها در آن محل احداث شده است.
ایشان در خصوص نوآوریها در میدکو و همچنین فعالیت های مربوط به مسئولیت اجتماعی در این شرکت گفت: نوآوری در تکنولوژیها در میدکو برای مثال پروژه باکتریا تانک لیچینک مس کاتد را شامل میشود که برای اولین بار در دنیا سه کارخانه را به یک کارخانه تبدیل کرده و بدون هیچ ذوب و هیچ مساله زیست محیطی به تولید مس میپردازد.
همچنین سرمایهگذاری در امر شبکه و تصفیه فاضلاب های شهری به منظور تامین آب مورد نیاز پلنتها، احداث فضای سبز به مقدار ۶۸۰۰ هکتار، سرمایه گذاری در زمینه نیروگاههای سیکل ترکیبی و خورشیدی، ایفای نقش مسوولیت های اجتماعی با تاکید بر روستاها و جوانان بخشی از فعالیت ها در راستای مسوولیت اجتماعی میدکو است.
موارد قابل بهبود و ارائه پیشنهادات
آقای علی اصغر پورمند در ادامه مواردی را به عنوان موارد قابل بهبود بیان کردند؛ از قبیل: توسعه مناسب اکتشافات پایه در کشور، سرعت صدور مجوزهای درخواستی، ثبات در مقررات و خصوصا صادرات، رعایت کامل قانون معادن در تنظیم قوانین و مقررات مربوطه و حل تعارضات بین بخشی.
در پایان نیز مدیرعامل میدکو دو پیشنهاد در حضور مقام معظم رهبری در جهت بهبود فضای تولید در کشور ارائه کردند: پورمند در این خصوص گفت پیشنهاد اول بنده تشکیل بانک های سرمایهگذاری در کشور است. چرا که بانک های ما بانک های تجاری بوده و بانک های سرمایهگذاری نداریم و برای اینکه بتوان در کشور پروژه ها را با سرعت انجام داد به آن نیاز داریم.
پیشنهاد دوم ایشان نیز مربوط به ایجاد شرکت های ثروت آفرینی در سطح کشور بود.
آیین بهرهبرداری از پروژههای میدکو در حضور ریاست جمهوری
روز پنجشنبه ۱۷ تیرماه ۱۴۰۰ آیین بهرهبرداری از ۵ پروژه بزرگ شرکت میدکو شامل مجتمع فولادسازی و واحد خنکسازی کک به روش خشک (CDQ) شرکت فولاد زرند ایرانیان، مجتمع تولید کاتد مس شرکت بابک مس ایرانیان، تجهیز ناوگان عملیات معدنی شرکت کارآوران صنعت خاورمیانه و مجتمع پخت آهک و دولومیت شرکت گسترش و نوسازی معادن خاورمیانه (ممرادکو) به دستور مقام محترم رییس جمهور جناب آقای دکتر روحانی برگزار گردید.
آقای دکتر روحانی در هفتاد و نهمین دوره افتتاح پروژههای بزرگ صنعتی فرمود: مردم ما شاهد هستند که امروز ۴۰ هزار میلیارد تومان طرح و پروژه در یک استان افتتاح می شود و این نشانگر توانمندی این ملت و برنامه ریزی درست و کارآمدی دولت و ملت است. اینکه ما بعد از پیروزی انقلاب اسلامی مجتمع بزرگ فولادی را با طرح کوره بلند برای اولین بار افتتاح میکنیم نشان میدهند که مردم و جوانان و مهندسین و کارگران ما به طور منظم برای سربلندی ایران عزیز، آنی درنگ نمیکنند و راه و مسیر خودشان را ادامه میدهند. وی افزود: امروز طرح عظیمی در تولید فولاد با ظرفیت یک و هفت دهم میلیون تن افتتاح شد که ظرفیت بسیار بالایی است و میتواند در صنعت تولید فولاد و برای توسعه ی کشور بسیار تاثیرگذار باشد و همانطور که ملاحظه کردید تقریبا این مجتمع در یک استان ادعای خودکفایی دارد، یعنی زنجیره تولید از سنگ آهن تا محصول نهایی را در استان تامین میکند، همچنین آب را از داخل استان از طریق آبفا تامین میکند که این نکته بسیار مهم است. در پایان ایشان فرمودند: وقتی در منطقهای یک مجتمع صنعتی را به پا میکنیم باید از جوانان و متخصصین همان منطقه و یا شهرستان استفاده کنیم، همچنین امیدواریم بتوانیم در مسیر آبادانی ایران بیش از گذشته تلاش کنیم و مردم ما شاهد تحول بزرگ در کشور بزرگمان باشند. ان شاءالله.
آقای مهندس رزم حسینی (وزیر صنعت، معدن و تجارت) نیز در این مراسم گفت: از این ۵ پروژه ۲ پروژه ویژگی ممتاز دارند که باید مورد توجه همه قرار بگیرند: اولین پروژه تولید شمش فولادی با یک میلیون و ۷۰۰ هزار تن به روش کوره بلند است. یکی دیگر از این پروژهها نیز پروژه تولید مس کاتد به ظرفیت ۵۰ هزار تن در سال به روش جدید استحصال مس از طریق باکتریها می باشد که به همت مرد صنعتی ایران جناب آقای دکتر پورمند انجام و به ثمر رسیده است. نکتهی مهم دیگری که این مجموعه انجام داده است ۴ هزار هکتار زمین فقط برای جنگلکاری در منطقه در اختیار این شرکت قرار گرفته که از نظر محیط زیست بسیار حائز اهمیت است. همچنین آب واحدهای صنعتی این مجموعه از طریق فاضلاب شهر کرمان و زرند تامین میشود.
آقای دکتر قاسمی (مدیرعامل بانک پاسارگاد و رییس هیأت مدیره شرکت میدکو) نیز در سخنانی گفت: میدکو اولین هلدینگی است که با ثبت در بورس فعالیت خود را در بورس شروع کرده است، یکی از ویژگیهای ما در بورس در راستای سیاست های اقصاد مقاومتی، مشارکت آحاد مردم است که با ۱۰۰ میلیارد تومان شروع شده و ارزش میدکو امروز در تابلوی بورس ۱۹۵ هزار میلیارد تومان است که از چهار شرکت برتر بورس محسوب میشود. ایشان در پایان سخنرانی خود خطاب به رییس محترم جمهور گفت: اعقتادم این است که اگر به اندازه تعداد انگشتان این دست در کشور کسی به نشان ملی سازندگی نائل باشد، قطعا یکی از آنها آقای دکتر پورمند است.
آقای دکتر پورمند نیز در سخنانی فرمودند: آغاز به کار شرکت میدکو از سال ۱۳۸۷ بود ولی پروژهها بخشی در سال ۹۰ و قسمت عمده در سال ۹۲ آغاز شد که ما ۳۵ پروژه را با هم شروع کردیم؛ مهمترین ویژگی این ۳۵ پروژه این است که ما از معدن شروع کردیم و شعار ما نیز همین است که توسعه ما از معدن آغاز میشود.
ثروتآفرینی از طریق ایجاد بنگاههای اقتصادی بزرگ مقیاس

دکتر علیاصغر پورمند (مدیرعامل شرکت میدکو) با موضوع ثروتآفرینی از طریق ایجاد بنگاههای اقتصادی بزرگ مقیاس بیان کرد:
ایمان داشته باشیم که میتوانیم؛ نظام هستی، نظامی دقیق، یکپارچه و با وفور نعمت آفریده شده و ما باید اراده حرفهای و تواضع فردی داشته باشیم. وی همچنین بر این اعتقاد تاکید کرد که ثروتآفرینی زمانی صورت میگیرد که انسانها دارای تعلق سرزمینی باشند. یکپارچگی و داشتن این تفکر باعث می شود که ۳۵ پروژه همزمان و به موازات هم در مجموعه میدکو پیش بروند.
ایشان ثروت را انباشت فرصتها و ثروتآفرینی را سازو کار خلق ارزشها از این فرصتها بیان کرد. وی همچنین بیان داشت اکثر بنگاههای ما وظیفهای هستند و نمیتوان از آنها انتظار ثروتآفرینی داشت و چنانچه بخواهیم بنگاه ما اقتصادی باشد، بنیان آن باید اقتصادی باشد، نه وظیفهای. صنایع و بنگاههای ما باید درونزا باشند و به منابع انسانی، اقلیم، اکو سیستم، منابع مالی، بازار سرمایه و توجه شود. نگاه ما باید بروننگر و جهانی باشد و بنگاهها باید دانش محور باشند و از خام فروشی جلوگیری کنیم.
در ادامه ایشان راجع به شروع به کار مجموعه میدکو در سال ۱۳۸۶ و تجربیات، اهداف، زیر ساختها، وضعیت اشتغال آن مجموعه اطلاعاتی ارائه کرد. دکتر پورمند در پایان اظهار امیدواری کرد که روزی با جمع کردن سرمایههای کوچک مردم در بانکها بتوانیم در کشور به سمت توسعه هر چه بیشتر و ثروتآفرینی برویم.
برنامه تلویزیونی بورس
در قسمتهای ۱۴، ۱۵ و ۱۶ برنامه تلویزیونی “بورس” (شبکه یک سیما) علیاصغر پورمند و محمدجواد سلیمی (استاد و عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی) به بررسی چشمانداز فلزات اساسی با تاکید بر صنعت فولاد در بازار سرمایه میپردازند.

شرکت ملی صنایع مس ایران علاوه بر تامین نیازهای کلیه کارخانههای داخل کشور توانسته است در سال ۱۳۸۵ محصولات تولیدی خود را به ۱۳ کشور جهان (عربستان سعودی، ایتالیا، اسپانیا، کویت، عمان، مصر، فیلیپین، تایوان، انگلستان، ترکیه، بلژیک، هند و چین) صادر نماید. از عوامل موفقیت این شرکت در امر صادرات کیفیت بالای محصولات و حمایت کامل مدیران شرکت از صادرات میباشد.



